Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Sağlık Modülü 2025 raporu, muayene, tedavi ve ilaç harcamalarının birçok hanede önemli bir yük oluşturduğunu; özellikle diş sağlığı harcamalarında gelir grupları arasındaki farkların dikkat çekici boyutlara ulaştığını gösterdi.
Verilere göre, doktor muayene ve tedavi giderleri hanelerin yüzde 6,1’i için “çok yük”, yüzde 50,2’si için ise “biraz yük” oluşturuyor. Diş muayenesi ve tedavisi harcamaları ise yüzde 5,3’lük bir kesime çok, yüzde 37,2’lik bir kesime ise biraz yük getirdi. İlaç harcamaları açısından bakıldığında, hanelerin yüzde 5’i bu giderleri çok yük olarak görürken, yüzde 50,9’u ise biraz yük olarak tanımladı.
Son bir yıl içinde, hanelerin yüzde 2,7’si muayene veya tedaviye, yüzde 28,6’sı diş muayene ya da tedavisine, yüzde 0,1’i ise ilaç alımına harcama yapmadığını belirtti.
Diş sağlığı harcamalarında gelir farkı öne çıkıyor
Diş tedavisi için harcama yapmayanların oranı, en düşük gelirli yüzde 20’lik grupta yüzde 45,4’e kadar çıkarken, en yüksek gelirli grupta bu oran yüzde 25,5’te kaldı. Doktor muayenesi ve ilaç harcamalarında ise gelir grupları arasındaki farklar daha sınırlı kaldı.
En düşük gelirli hanelerin yüzde 62,9’u doktor muayene ve tedavi masraflarını yük olarak görürken, en yüksek gelirli grupta ise hanelerin yüzde 53’ü bu giderleri yük olarak değerlendirmedi.
Yoksulluk riski altındakiler daha çok bedensel işlerde çalışıyor
Çalışan nüfusun yüzde 29,4’ü çoğunlukla oturarak, yüzde 45,5’i ise ayakta çalışıyor. Yoksulluk veya sosyal dışlanma riski olmayanların yüzde 31,7’si oturarak çalışırken, risk altında olanlarda bu oran yüzde 17,2’de kaldı. Fiziksel olarak ağır işlerde çalışanların oranı ise yoksulluk riski altındakilerde daha yüksek.
Fiziksel aktiviteye zaman ayırmayanların oranı yüzde 63,3
15 yaş ve üzeri bireylerin yüzde 63,3’ü, normal bir haftada iş dışında fiziksel aktivite veya boş zaman etkinliklerine zaman ayırmadığını belirtti. Her gün düzenli olarak fiziksel aktivite yapanların oranı ise yüzde 13’ün altında kaldı.
İletişim sorunları düşük seviyede
Araştırmada, bireylerin yüzde 96,9’u iletişim kurmada sorun yaşamadığını ifade etti. En çok zorlanılan alanlar ise görme, yürüme ve hatırlama olarak öne çıkarken; iletişim ve öz bakımda sorun yaşayanların oranı yüzde 2’nin altında kaldı.
